donderdag 25 april 2013

Lezing over kloostertuinen

Kloostertuinen in Nederland verdienen meer aandacht dan ze tot nu toe krijgen. Vergelijkbaar met buitenplaatsen, zijn kloostertuinen niet in hoofdzaak bedoeld als siertuin, maar voornamelijk als tuin voor eigen gebruik en economisch nut. Op woensdag 22 mei geeft Carla Oldenburger, specialist in historische tuinen, een lezing over kloostertuinen. Ze zal daarbij ook ingaan op de tuinen van het Roosendaalse klooster Mariadal en de paters redemptoristen.


Kloostertuinen hebben nogal wat typische kenmerken, zoals bijvoorbeeld hoge muren of heggen ter afsluiting van de buitenwereld en een lanenstelsel voor bezinning en processies. Daarnaast hebben ze vaak ook een zelfvoorzienend karakter: zo zijn er boomgaarden, begraafplaatsen, akkers, weilanden, moestuinen, kassen, grotten en kapellen. Hoe zeldzamer en treffender deze (architectuur)kenmerken, des te hoger de waardering van de kloostertuin en des te belangrijker het is om deze tuin als religieus erfgoed voor de toekomst te behouden.

Carla Oldenburger studeerde biologie. Als deskundige op het gebied van historische tuinen en beplantingsgeschiedenis was zij van 1975 tot 1984 betrokken bij de restauratie van de tuinen van Paleis Het Loo. Ook het werk voor de Cie. Buitenplaatsen van de Raad van Cultuur (1978-1996) heeft haar tot een rijke ervaringsdeskundige gemaakt op het gebied van het groene culturele erfgoed in Nederland. Sinds 2000 is zij partner en adviseur in het advies- en ontwerpbureau Olderburgers Historische Tuinen. Zij houdt zich onder meer bezig met adviezen, waardestellingen, behoud door ontwikkeling, kloostertuinen en redactiewerk.

Meer informatie
De lezing vindt plaats op woensdag 22 mei in klooster Mariadal aan de Vincentiusstraat te Roosendaal. Aanvang 20.00 uur, zaal open om 19.30 uur. De toegang is gratis. De lezing maakt deel uit van de Henri Mastboom lezingencyclus met als thema Groen van Toen, georganiseerd door de vier West-Brabantse archiefdiensten: Het Markiezenhof, Gemeentearchief Roosendaal, Regionaal Archief West-Brabant en het Stadsarchief Breda. Voor meer informatie: www.gemeentearchiefroosendaal.nl.


Een luchtfoto van de tuinen van Mariadal uit 1935
(op de voorgrond de Molenstraat).
Foto: KLM Aerocarto


Workshops stamboomonderzoek

Vrijdag 29 maart en vrijdag 19 april organiseerde het Stadsarchief Breda twee workshops stamboomonderzoek. De belangstelling was groot. Ze waren al snel volgeboekt. De deelnemers die al een begin hadden gemaakt met hun onderzoek leerden tijdens deze middagen hun weg nog beter te vinden in allerlei bronnen. Degene die zomaar eens hun licht kwamen opsteken, raakten geïnspireerd om aan de slag te gaan.

Van burgerlijke stand via doop- trouw- en begraafboeken ging het verhaal naar notariële aktes en bevolkingsregisters en verder. Natuurlijk passeerden ook alle nuttige websites de revue. Daarnaast was er ook ruimte om eigen ervaringen te bespreken. Aan het einde van de middag werden er dan ook e-mailadressen uitgewisseld zodat men elkaar thuis ook nog verder kon ondersteunen.


 



woensdag 3 april 2013

Lezing 'Het Historisch Landgoederenlandschap rond Breda' door Karel Leenders

Op woensdag 24 april vindt in de aula van Breda's Museum een lezing plaats over het historisch landgoederenlandschap rond Breda. Lector dr. K.A.H.W. Leenders heeft veel gepubliceerd over de historie van West-Brabant en het aangrenzende Belgische gebied. De lezing wordt georganiseerd door Stadsarchief Breda en de historische vereniging 'De Oranjeboom'. Zij maakt deel uit van de Henri Mastboom lezingencyclus met als thema Groen van Toen, opgezet door de vier West-Brabantse archiefdiensten; Het Markiezenhof, Gemeentearchief Roosendaal, Regionaal Archief West-Brabant en Stadsarchief Breda.

In de lezing stelt dr. Karel Leenders de relaties van de landgoederen met de stad aan de orde. De gegoede eigenaren van een buiten vertoefden 's winters in de stad en verbleven zomers op hun buiten. Zo hadden diverse eigenaren van huis Brecht aan de Cingelstraat (thans de bibliotheek van de KMA) door de tijd heen een buiten in de directe omgeving, namelijk Bouvigne en kasteel de Emer. In de landschapsarchitectuur van buitens lieten eigenaren dreven aanleggen die uitkeken op een toren van de stad, in Breda gewoonlijk de toren van de Grote Kerk. De aanleg van steenwegen vanuit Breda eind 17e eeuw vergemakkelijkte ook het reizen naar de buitens. Een keten van landgoederen rond de stand was niet uniek voor Breda. Dit werd ook aangetroffen rond plaatsen als Den Bosch en Steenbergen.

Over het fenomeen van landgoederen heeft dr. Karel Leenders recentelijk geschreven in het blad InBrabant 3 (2012) nr. 5, blz 48-63: "500 jaar lust en plezier. Buitens en landgoederen in "Noord-Brabant".

Praktische informatie

De lezing vindt plaats op woensdag 24 april in de aula van het Breda's Museum, Parade 10-12, te Breda. De lezing begint om 20.00 uur en eindigt om 22.00 uur. De zaal is open om 19.30 uur. De entree is gratis.

Gezien het beperkt aantal zitplaatsen is aanmelding voor de lezing noodzakelijk. Aanmelding bij voorkeur via e-mail: stadsarchief@breda.nl of telefonisch 076-529 44 20.